Боотулууга саҥа балыыһа дьиэтэ тутуллар
Боотулууга саҥа тутуу. Улуус кииниттэн 120 килэмиэтир ыраах тайаан сытар нэһилиэккэ тыын суолталаах балыыһа дьиэтэ тутуллар. Холлоҕоһу тутар биригээдэ билигин тас кирилиэстэрин сыһааркатыгар тиийбит. Түргэнник тутуллар модульнай диэн ньыманан эркиннэрэ хомуллубут. Эбийиэк 10х17 миэтэрэ кээмэйдээх.
Ньургун Саввинов, тутуу биригэдьиирэ: "Акылаата тимир буолла. Холлоҕос араамата эмиэ барыта тимиртэн оҥоһулунна. Таҥан таһаарыллар буолан, утарга судургу".
Ситтэҕинэ-хоттоҕуна аныгы тэрилинэн толору хааччыллыа. Оччоҕо хаачыстыбалаах мэдиссиинэ көмөтүн тыһыынчаттан тахса киһи ылар кыахтаныа. Боотулуулар урукку балыыһаларын тутуулара барыта эргэрэн, акылааттара эмэҕирэн, улахан кээһэниилээх тураллар. Онон өр күүппүт эбийиэк олохтоохтор ыра санаалара буолар. Тутуу "Уһун уонна көхтөөх олох" национальнай бырайыак чэрчитинэн доруобуйа харыстабылын бастакы сүһүөҕүн саҥардыы бырагырааматынан тутуллар.
Михаил Петров, Боотулуу нэһилиэгин баһылыгын солбуйааччы: "25% тутуллан турар. Көҥдөйүн оҥорон бүтэрдилэр. Онтон атын биригээдэ кэлэн түннүктэрин, үрдүн оҥоруохтара. Уотун, уутун ситимин эмиэ атыттар таҥаллар. Үлэҕэ балаҕан ыйыгар киириэҕэ".
Национальнай бырайыагынан өссө биир тутуу. Горнай улууһун Бэрдьигэстээҕэр "Сардаана" уһуйаан хапытаалынай өрөмүөннэнэр. 1980 сс. тутуллубут дьиэ толору уларыйыаҕа. Ол курдук манна аныгылыы хостор, саҥа тэриллэр, оҕолорго, үлэһиттэргэ тупсаҕай усулуобуйа тэриллиэ.
Нюргуна Соколова, СӨ Үөрэҕиии уонна билим миниистирэ: "Сарайа, тас өттө уонна ис өттүн сыбаҕа түмүктэнэн эрэр. Сөптөөх үлэ кэмигэр бара турар. Быйыл уһуйааннарга 4 мөл. солкуобайдаах уонна оскуолаларга 8,5 мөлүйүөннээх оборуудабанньанан хааччыйыы буолуоҕа. Оттон “Сарадаана” уһуйаан туһунан этэр буоллахха, алта лоттан иккитэ кэлбит".
Инньэ гынан "Сардаана" уһуйаан болдьоммут кэмигэр үлэҕэ киириэҕэ. Оттон быйыл сайын өрөспүүбүлүкэҕэ национальнай бырайыактарынан 8 уһуйаан, 7 оскуола уонна 6 колледж, техникум дьиэлэрэ хапытаалынай өрөмүөннэнэ тураллар. Онон ити ыйыллыбыт 15 эбийиэккэ үлэ түмүктэнэн, быйыл саҥардыллыбыт дьиэлэргэ оҕолор сылдьыахтара, үөрэниэхтэрэ. Кэнники биэс сылга Саха сиригэр 53 оскуола уонна 29 уһуйаан тутулунна. Ону таһынан 120 оскуола хапытаалынай өрөмүөһһэннэ.
