Дьокуускайга когнитивнай кэһиилээх дьоҥҥо анаммыт устуудьуйа үлэлиир

Бу 55-тэн үөһэ саастаах дьоҥҥо анаммыт когнитивнай кэһиини, умнуган буолууну бытаардыы, сэрэтии дьарыга. Клиническэй психолог Наталья Иванова устуудьуйа кыттааччыларын бөлөхтөрүнэн арааран өй-мэйии үлэтин тупсарар, сайыннарар тренины ыытар.  Президент гранынан аһыллыбыт туһааннаах усутуудьуйа үлэлээбитэ иккис сылыгар барда. 

Наталья Иванова, клиническэй психолог: «Мэйии саамай сүрүн уобаластарыгар аналлаах дьарыктары оҥоробут. Өйдөөһүн, билии, толкуй, тылбыт сайдыыта. Онно барытын сайыннарар дьарык оҥоробут».

Психологтар манна авторскай ньымалары тутуһан кырдьаҕастары кытта дьарыктаналлар. Икки нэдиэлэлээх дьарык бүппүтүн кэннэ онлайн арыаллааһын баар. Маны тэҥэ нейротренер диэн куурус ыыталлар. Ааспыт сылга номнуо 12 киһи үөрэппиттэр. Анна Павлова 96 саастаах ийэтин көрөрүгэр көмө быһыытынан нейротренер кууруһугар суруттаран үөрэммит.

Анна Павлова, нейротренер: «Практикатын медколледжка отделение сестринского ухода гериатрическай центрга барбыппыт. Уонна Москваттан кэлэ сылдьыбыт исписэлиистэр дьарыктарын көрөн үөрэхпитин бүтэрэн билигин нейротренерынан үлэлии сылдьабын».

Бүгүҥҥү күҥҥэ Саха сирин үрдүнэн сүүстэн тахса киһи Альцгеймер диагностаах, ол эрээри дьон үксэ көрдөрүммэккэ сылдьар, диагноз анаан-минээн туруортарбат. Дьиҥэр барыллаан ааҕыынан 8 тыһыынча кэриҥэ бу ыарыынан ыалдьара биллэр. Уопсастыбаҕа деменция курдук ыарыы туһунан аһаҕастык кэпсэтии, үлэлэһии наада. Устуудьуйаҕа доруобуйатын туруган кэлбэт кырдьаҕастары дьиэлэригэр эмиэ дьарыктыахтарын сөп.

Наталья Каратаева, устуудьуйа салайааччыта: «Бу соторутааҕыта инсуллаабыт, дьиэтиттэн тахсара ыараханнардаах буоллаҕына уонна хаамара мөлтөх соҕус буоллаҕына, биһи кинилэргэ выездной формат студии диэнинэн нейротренердар дьиэҕэ тиийэннэр киһини кытары дьарыктаналлар».

Тэрилтэ кулун тутар ыйга саастаах дьону кытта ыкса үлэлиир социальнай үлэһиттэргэ анаан бохсо дьоҕус куурустары ыытар соруктаах. Манна улуустартан социальнай үлэһиттэр кэлэн туһааннаах үөрэх барыахтарын сөп.