Алроса түмэлэ алмаас хостооһунун, Мииринэй историятын түмэр

Алроса хампаанньа музейа 1986 муус устар ыйыттан үлэтин саҕалаабыта. Манна кэлбит киһи бары Саха сиригэр алмаас хостооһунун промышленноһа хайдах саҕаламмытын, уруккутун, билиҥҥитин кытта көрсөр. Ону кытта бииргэ төрүттэммит куорат- алмаас киинин олоҕун-дьаһаҕын, туруу үлэһит дьонун туһунан сиһилии билисэххэ сөп.

Жанна Алексеева, Алроса түмэлин экскурсовода: "Урукку хаартыскалар, араас макеттар бааллар. Ол курдук карьердар макеттара, геологтар балааккалара ккөрдөрүүгэ тураллар. Ону таһынан кыыллар чуучулалара бааллар. Ону көрөн оҕолор наһаа үөрэллэр".

Ол курдук манна өрөспүүбүлүкэ соҕуруу өттүгэр үөскээн-ууһаан кэлбит кыыл-сүөл, көтөр эгэлгэтин көрөр кыах баар. Музей бэлиэ экспонаттарыттан биирдэстэринэн геологтар аан бастаан бу сиргэ кэлэн олохсуйбут палаткалара буолар. Ааспыт үйэ 50-с сылларыгар үлэһиттэр маннык дьиэлэнэн алмаас хостооһунун саҕалаабыттара.

Жанна Алексеева, Алроса түмэлин экскурсовода: "Саамай эргэ экспонаппыт бу 1936 сыллаах патефон буолар. Маны 1954 сыллаахха Григорьевтар дьиэ кэргэн Чита куораттан илдьэ кэлбиттэр".

Сэрии иннинээҕи патефон уоттан тутулуктаммат, маннык эрийэн оонньотоҕун, 89 саастаах патефон кыра өрөмүөн кэннэ тыаһа чобуо.

Музей  шахтер, геолог, сортировщик  идэлэрин бэйэҕэр кээмэйдээн көрөр кыаҕы биэрэр. Ол курдук манна ирдээһинтэн саҕалаан алмааһы кырыылааһыҥҥа тиийэ түһүмэхтэри ааһаҕын. Алроса хостообут саамай билиилээх бөдөҥ алмаастар үтүктүүлэрэ түмэлгэ дьоһун миэстэни ылаллар.   

Жанна Алексеева, Алроса түмэлин экскурсовода: "Россияҕа саамай улахан алмаас “ЦК КПСС 26 сийиэһэ” диэн ааттаах. Бу 1980 сыллаахха “Мир” трубкаттан булуллубут ".  

Алроса алмаас хостооһунугар геологическай ирдээһиҥҥэ үлэни күүһүрдэр. Ааспыт сылга саҥа аһыллыбыт комплекс үлэтэ геологическай боруобаларга сыаналаах састаабы чинчийиигэ туһуланар. Бастаан боруобалары наардаан сууйан бэлэмнииллэр.

Мария Иванова, доводчик: "Бастаан араартыыбыт, ол кэннэ кээмэйдэринэн көрөн наардыыбыт". 

Оттон салгыы минералогтар, ол эбэтэр минераллары үөрэтэр учуонайдар барытын сирийэн бэрэбиэркэлээн, талан ылбыт алмаастарга паспорт оҥороллор. Туйаара Игнатьева хампаанньаҕа 2007 сылтан ыла үлэлиир.

Туйаара Игнатьева, минералог: "Сүрүннээн алмааска үлэлиибит. Наардыыбыт, ол кэннэ иһитиннэриитин суруйабыт". 

Бөдөҥ хайысхалаах үлэ күннээҕи историятын дьон тиһэр. Музейга тэрилтэ уруккута күн бүгүҥҥү сайдыытын кытта тэҥҥэ хардыылыыр.